Branża cyfrowa z apelem do MEN: tysiące urządzeń w szkołach wymagają systemowego zarządzania
Tysiące komputerów i laptopów bez centralnej kontroli to prosta droga do zmarnowania publicznych inwestycji, a nawet zwiększonego ryzyka cyberataku – ostrzega Związek Cyfrowa Polska. Organizacja apeluje do Ministerstwa Edukacji Narodowej o przeznaczenie środków na systemowe zarządzanie sprzętem, który w ostatnich latach trafił do polskich szkół.
Jak przypominają eksperci Związku Cyfrowa Polska, skala cyfryzacji polskiej edukacji w ostatnich latach była bezprecedensowa. Do szkół i innych placówek oświatowych trafiły tysiące komputerów, laptopów, tabletów i urządzeń sieciowych, a kolejne inwestycje są już realizowane lub planowane. Nowoczesny sprzęt coraz częściej staje się podstawowym narzędziem pracy nauczycieli i uczniów, a infrastruktura IT – jednym z fundamentów codziennego funkcjonowania szkoły.
Zdaniem branży cyfrowej wraz z rozbudową szkolnej infrastruktury technologicznej musi jednak zmienić się również sposób jej utrzymania i nadzorowania. Dotychczasowe metody ewidencji i zarządzania sprzętem nie zawsze odpowiadają skali jego rozproszenia, zróżnicowaniu technologicznemu oraz rosnącym wymaganiom w zakresie cyberbezpieczeństwa. Problem będzie narastał wraz z każdym kolejnym programem wyposażania szkół w urządzenia cyfrowe – wskazuje Cyfrowa Polska.
– Sam sprzęt to za mało. Jeżeli inwestujemy znaczące publiczne środki w cyfryzację edukacji, musimy jednocześnie zadbać o to, żeby te inwestycje były właściwie chronione i efektywnie wykorzystywane przez wiele lat. Bez systemowego zarządzania setki tysięcy komputerów i innych urządzeń mogą stać się źródłem niepotrzebnych kosztów i ryzyka. Dlatego konieczne jest wygospodarowanie środków budżetowych, które pozwolą samorządom skutecznie zarządzać całym nowoczesnym sprzętem, jaki już trafił i w najbliższym czasie trafi do szkół – mówi Michał Kanownik, prezes Cyfrowej Polski
Sprzęt trzeba nie tylko kupić
Związek Cyfrowa Polska zwraca uwagę, że zakup urządzenia jest dopiero początkiem jego funkcjonowania w szkolnym ekosystemie.
– Komputer czy tablet trzeba odpowiednio skonfigurować, aktualizować, zabezpieczać i serwisować, a także mieć bieżącą wiedzę o tym, gdzie się znajduje, w jakim jest stanie i czy może być nadal bezpiecznie wykorzystywany. Przy rosnącej liczbie urządzeń rozproszonych pomiędzy tysiącami placówek prowadzenie takiego nadzoru wyłącznie za pomocą tradycyjnych metod staje się coraz trudniejsze – zauważa Michał Kanownik.
W liście skierowanym do Ministerstwa Edukacji Narodowej organizacja wskazuje, że nowoczesne rozwiązania do zarządzania infrastrukturą IT pozwalają m.in. na bieżące monitorowanie zasobów, automatyczne gromadzenie informacji o konfiguracji urządzeń, analizowanie zmian, kontrolowanie aktualizacji oraz planowanie całego cyklu życia sprzętu. Ułatwiają również przygotowywanie raportów na potrzeby audytów i kontroli oraz podejmowanie decyzji dotyczących naprawy, modernizacji lub wymiany urządzeń.
Zdaniem ekspertów, ma to znaczenie nie tylko z perspektywy efektywnego wykorzystywania środków publicznych, ale również cyberbezpieczeństwa. Im więcej urządzeń funkcjonuje w szkolnych sieciach, tym większego znaczenia nabiera wiedza o ich konfiguracji, aktualnym oprogramowaniu i potencjalnych podatnościach. Brak odpowiedniego nadzoru może prowadzić do sytuacji, w której część sprzętu pozostaje nieaktualizowana, jest wykorzystywana nieefektywnie albo staje się słabym punktem infrastruktury IT placówki – ostrzega Związek Cyfrowa Polska.
Cyfryzacja szkół potrzebuje kolejnego etapu
Jak podkreślają przedstawiciele branży cyfrowej, problem zarządzania szkolną infrastrukturą IT nie pojawił się dopiero wraz z najnowszymi inwestycjami. Branża od miesięcy zwraca uwagę, że wraz ze wzrostem liczby urządzeń w szkołach konieczne jest stworzenie modelu ich długoterminowego utrzymania i zarządzania.
– Temat nie jest nowy. Od miesięcy coraz częściej pojawia się w rozmowach z przedstawicielami branży i sektora edukacji. W lipcu, na podstawie przeprowadzonych konsultacji, przygotowaliśmy plan dla kolejnego etapu cyfryzacji szkół. Kwestia zarządzania sprzętem zajmuje w nim ważne miejsce – przypomina Michał Kanownik.
Dokument został przekazany ministrze edukacji Barbarze Nowackiej. Związek Cyfrowa Polska przekonuje, że wraz z kontynuacją programów modernizacji technologicznej szkół należy zagwarantować samorządom i placówkom również środki pozwalające na profesjonalne zarządzanie zakupioną infrastrukturą.
Zdaniem organizacji potrzebna jest więc zmiana podejścia do cyfryzacji edukacji.
– Sukcesu nie powinno się mierzyć wyłącznie liczbą komputerów, laptopów czy tabletów przekazanych szkołom. Równie ważne jest to, co dzieje się z urządzeniami później – jak długo pozostają sprawne, czy są aktualizowane i zabezpieczane, jak efektywnie są wykorzystywane oraz czy szkoły mają narzędzia pozwalające zarządzać nimi przez cały cykl życia – podkreśla ekspert Cyfrowej Polski.