Branża cyfrowa przedstawia plan dla kolejnego etapu cyfryzacji szkół
Systemowe finansowanie utrzymania szkolnej infrastruktury cyfrowej, rozwój kompetencji nauczycieli, profesjonalne zarządzanie technologią w szkołach, powołanie koordynatora cyfrowego oraz przygotowanie edukacji do wykorzystania sztucznej inteligencji – to najważniejsze rekomendacje Związku Cyfrowa Polska przedstawione w policy paper „Od sprzętu do kompetencji”. Dokument zawierający propozycje zmian dla kolejnego etapu cyfryzacji edukacji trafił do resortu edukacji oraz parlamentarnych komisji zajmujących się edukacją.
Rekomendacje to efekt konsultacji przeprowadzonej przez Związek Cyfrowa Polska z udziałem przedstawicieli administracji publicznej, parlamentu, środowiska edukacyjnego, organizacji eksperckich oraz branży technologicznej. Dokument wskazuje siedem kluczowych kierunków działań, które – zdaniem ekspertów – powinny wyznaczyć kolejny etap cyfryzacji polskiej edukacji.
– Polska szkoła potrzebuje dziś przede wszystkim długofalowej strategii rozwoju edukacji cyfrowej. Musimy przejść od finansowania jednorazowych zakupów sprzętu do budowy trwałego systemu jego utrzymania, rozwoju kompetencji nauczycieli i przygotowania szkół do wykorzystania sztucznej inteligencji. Tylko w ten sposób w pełni wykorzystamy potencjał dotychczasowych inwestycji – mówi Michał Kanownik, prezes Związku Cyfrowa Polska.
Potrzebny system finansowania i zarządzania szkolną infrastrukturą
Pierwszą rekomendacją Związku Cyfrowa Polska jest odejście od modelu opierającego się na jednorazowych programach zakupowych na rzecz wieloletniej strategii rozwoju cyfrowej szkoły. Zdaniem ekspertów zakup sprzętu powinien być elementem długofalowej polityki uwzględniającej jego utrzymanie, modernizację oraz planową wymianę zgodnie z cyklem życia urządzeń.
Dlatego w przedstawionym dokumencie rekomendują stworzenie systemowego modelu finansowania infrastruktury cyfrowej, obejmującego środki na serwis urządzeń, aktualizacje oprogramowania, licencje, usługi chmurowe oraz wsparcie techniczne. Bez takiego rozwiązania szkoły będą miały coraz większe trudności z utrzymaniem nowoczesnego zaplecza technologicznego – uważają autorzy dokumentu.
Policy paper Cyfrowej Polski zwraca również uwagę na konieczność profesjonalizacji zarządzania szkolną infrastrukturą IT. W wielu placówkach nowoczesny sprzęt nie jest wykorzystywany w pełnym zakresie, a brak odpowiednich narzędzi utrudnia jego monitorowanie oraz zarządzanie bezpieczeństwem – podkreślają specjaliści.
Stąd Cyfrowa Polska rekomenduje rozwój rozwiązań umożliwiających centralne zarządzanie urządzeniami, zdalne aktualizacje oprogramowania, monitorowanie wykorzystania infrastruktury oraz wzmacnianie cyberbezpieczeństwa przy zachowaniu interoperacyjności z rozwiązaniami wykorzystywanymi przez jednostki samorządu terytorialnego.
Kompetencje nauczycieli priorytetem
Zdaniem ekspertów uczestniczących w konsultacjach największym wyzwaniem nie jest już dostęp do technologii, lecz umiejętność jej skutecznego wykorzystywania podczas zajęć. Dlatego rozwój kompetencji nauczycieli powinien stać się jednym z głównych priorytetów polityki edukacyjnej.
Rekomendacje obejmują rozwój praktycznych programów doskonalenia zawodowego, zapewnienie stałego wsparcia metodycznego, rozwój sieci współpracy nauczycieli oraz uwzględnienie kompetencji związanych z wykorzystaniem sztucznej inteligencji w edukacji.
– Nawet najlepiej wyposażona szkoła nie wykorzysta potencjału technologii bez odpowiednio przygotowanych nauczycieli. Inwestowanie w kompetencje kadry pedagogicznej powinno dziś stać się równie ważne jak inwestowanie w sprzęt – podkreśla Michał Kanownik.
Koordynator cyfrowy i szkoła gotowa na AI
Autorzy policy paper postulują również uruchomienie pilotażu funkcji koordynatora cyfrowego w szkołach. Osoba pełniąca tę funkcję odpowiadałaby za zarządzanie infrastrukturą IT, wspieranie nauczycieli we wdrażaniu nowych technologii oraz koordynację działań związanych z rozwojem kompetencji cyfrowych.
W dokumencie zarekomendowano również przygotowanie krajowych wytycznych dotyczących wykorzystania sztucznej inteligencji w edukacji. Powinny one obejmować zarówno kwestie etyczne i bezpieczeństwa, jak również praktyczne wskazówki dotyczące wykorzystywania AI podczas nauczania oraz oceniania wiedzy uczniów. Równolegle szkoły powinny wzmacniać edukację w zakresie cyberbezpieczeństwa, higieny cyfrowej oraz krytycznego myślenia – podkreślili eksperci.
Policy paper Cyfrowej Polski został już przekazany Ministerstwu Edukacji Narodowej oraz członkom sejmowej i senackich komisji zajmującymi się edukacją i cyfryzacją.
– Ten dokument to głos branży cyfrowej i środowiska ekspertów w dyskusji o przyszłości polskiej szkoły. Liczymy, że przedstawione rekomendacje staną się punktem wyjścia do dalszej współpracy z administracją publiczną nad kolejnym etapem cyfryzacji edukacji –podsumowuje Michał Kanownik.